تاڵانی منداڵی

توێژینەوەیەک سەبارەت بە ناسین، ڕێگری و کۆنتڕۆڵی دیاردەی زبڵگەڕیی منداڵان له تاران


سەرپەرشتیاری توێژینەوە: کامیل ئەحمەدی

وەشانخانە: ئەنجومەنی پشتیوانیی لە مافەکانی منداڵان و مێرمنداڵان

تاڵانی منداڵی

تاڵانی منداڵی؛ زبڵگەڕیی منداڵان لە تاران

«تاڵانی منداڵی» توێژینەوەیەکە سەبارەت بە ناسین، پێشگیری و کەمکردنەوەی زبڵگەڕیی منداڵان لە تاران. بەرهەمەکە بە سەرپەرشتی و هاوئاهەنگیی کامیل ئەحمەدی و بە داوا و پشتگیریی ئەنجوومەنی پشتیوانی لە مافەکانی منداڵان و مێرمنداڵان ناسێنراوە و لە ساڵی ۱۳۹۸ی هەتاویدا بڵاو بووەتەوە.

کتێبەکە دەکۆڵێتەوە کە چۆن لە زنجیرەیەکی پڕداهاتی کۆکردنەوە و بەکارهێنانەوەی پاشماوەدا، منداڵان ڕووبەڕووی کارکردنی درێژخایەن، بارودۆخی نالەبار و بەشێکی کەم لە سوودەکان دەبنەوە. تەوەری ڕەخنەکە چەوساندنەوە و لاوازیی پشتگیرییەکانە.

سنووری جوگرافیایی و کاتی توێژینەوە

بەپێی ناساندنی بەرهەمەکە، لێکۆڵینەوەکە زبڵگەڕیی منداڵان لە ۲۲ ناوچەی تاران دەکۆڵێتەوە. ئەم مەودایە بە مانای لێکۆڵینەوە لە هەموو منداڵانی کاری ئێران نییە. بۆ هەڵسەنگاندنی ئەنجامەکان، ڕێبازی کۆکردنەوەی داتا، پێکهاتەی بەشداربووان و سنوورەکان لە ڕاپۆرتی سەرەکیدا بپشکنە.

ساڵی ۱۳۹۸ ساڵی بڵاوکردنەوەی ڕاپۆرتەکەیە؛ بە تەنیا بەرواری هەموو داتا مەیدانییەکان دیاری ناکات.

زنجیرەی پاشماوە و چەوساندنەوە

کتێبەکە بابەتەکە لە بڕیاری تاکەکەسیی منداڵ یان خێزاندا کورت ناکاتەوە. جیانەکردنەوەی پاشماوە لە سەرچاوە، کەمبوونی میکانیزمی ستاندارد و بارودۆخی نافەرمیی کار وەک بەشێک لە پاشخانەی بابەتەکە باس دەکرێن.

پەیوەندیی شارەوانییەکان، پەیمانکاران و ناوبژیوانان بە هێزی کار پێویستی بە لێکۆڵینەوە و لێپرسینەوە هەیە. پڕداهاتبوونی زنجیرەکە پاساوێک بۆ پشتگوێخستنی چەوساندنەوەی منداڵان و نەبوونی پشتگیریی کاریگەر نییە.

مەزەندە داراییەکان چۆن بخوێنینەوە؟

ڕاپۆرتەکە جیاوازیی نێوان سوودی زنجیرەی پاشماوە و پشکی ئەوانەی کۆی دەکەنەوە، بەتایبەتی منداڵان، تاوتوێ دەکات. ئەمە پرسێکی پەیوەندیدار بە دابەشبوونی سوود و نایەکسانیی دەسەڵاتە.

مەزەندەکانی داهات، قازانج و پشکی هێزی کار ئاماری ئەمڕۆ نین. هەر ژمارەیەک دەبێت لەگەڵ ماوەی توێژینەوە، یەکەی پارە، پێناسەی داهات یان قازانج و بنەمای حیسابکردن بخوێندرێتەوە. بەبێ داتای نوێ نابێت وەک داهاتی ئێستا یان بارودۆخی هەموو منداڵانی زبڵگەڕ پێشکەش بکرێت.

کەرامەتی منداڵان و بەرپرسیارێتیی پشتگیری

نابێت منداڵ بە پیسیی ژینگەی کار، جلوبەرگ یان بارودۆخی نیشتەجێبوونی پێناسە بکرێت. ناساندنی کتێبەکە هەژاری و زیانپەذیریی منداڵانی کۆچبەر و هەروەها چوونەناوەوەی خێزان و منداڵانی ئێرانی بۆ ئەم زنجیرەیە باس دەکات؛ پرسەکە ئەو بارودۆخانەن کە دەرفەتی چەوساندنەوە دەڕەخسێنن.

ڕاپۆرتەکە بە ئومێدی بەکارهێنانی دۆزینەوەکان لەلایەن شارەوانییەکان، ڕێکخراوە ناحکومییەکان و دامەزراوەکانی پاراستنی مافی منداڵ بڵاو کراوەتەوە.

ڕێنماییی وەشانەکان

بۆ ڕێباز و داتای سەرەکی، ڕاپۆرتی فارسیی لینکدراو لە بەشی سەرەوە بخوێنەوە. هەندێک لینکی کتێبی ئەلیکترۆنی لەم لاپەڕەیە پەیوەندی بە «ئاسەواری چەوساندنەوە لە جیهانی منداڵی» هەیە؛ ئەوان بەخۆکار وەشانی ئینگلیزیی ئەم ڕاپۆرتە نین. پێش ئاماژەدان بە سەرچاوە ناونیشان، زمان و وەشانخانەی فایل بپشکنە.

پرسیارە باوەکان

بابەتی ئەم ڕاپۆرتە چییە؟

زبڵگەڕیی منداڵان لە تاران و بارودۆخی کار، چەوساندنەوە و دەرفەتی پشتگیری.

ئایا ئەنجامەکان هەموو ئێران دەگرنەوە؟

نەخێر. مەودای ناسێنراو ۲۲ ناوچەی تارانە و گشتاندن بۆ ناوچەکانی دیکە پێویستی بە داتای سەربەخۆ هەیە.

ئایا ژمارە داراییەکان هی ئێستان؟

نەخێر. دەبێت لەگەڵ کاتی توێژینەوە، یەکەی پارە و شێوازی حیسابکردنی سەرچاوە بخوێندرێنەوە.

گەڕان

وتاره‌کان

میدیاکان

ایرنا: داهاتی ملیاڕدیی شارەوانی، پەیمانکاران و ئەربابەکانیان له ئیشی منداڵانی زبڵگەڕ

ایسنا: بوونی 14 هەزار “زبڵگەڕ”ـی نافەرمی له وڵات / 89 له سەدی زبڵگەڕەکان کۆچبەری نایاسایین

ایسنا: پشکی ملیاڕدیی شارەوانی له سووڕی دارایی “زبڵ” / قازانجی پەیمانکاران له سەرپێچییه زبڵگەڕییەکان

ڕۆژنامەی شرق: ڕانتی ملیاڕدیی زبڵەکان

خبر آنلاین: هەژاریی منداڵان له ناو زێڕی پیس

زیاتر ببینە / کورتکردنەوە

ڕادیۆ زمانه: چەوساندنەوەی منداڵانی کۆچبەر له لایەن “مافیای زبڵ”

ڕۆژنامەی ایران: ڕۆڵی نکۆڵی هەڵنەگری سلێبریتییەکان له ئامادەکردنی بیری گشتی

اعتماد آنلاین: داهاتی ملیاڕدیی له کۆکردنەوەی زبڵەکانی تاران / بوونی 14 هەزار زبڵگەڕی نافەرمی له وڵات

دەنگی ئەمریکا: پتر له 4 هەزار منداڵ له تاران زبڵگەڕن

همشهری آنلاین: ئەو منداڵیانەی که به تاڵان دەبرێت!

ایلنا: نامەی کامبیز دیرباز بۆ شارەوانی تاران له بارەی منداڵانی زبڵگەڕ

ایرنا: وڵامی “حەناچی” به “دیرباز” له بارەی منداڵانی زبڵگەڕ

ایلنا: ناڕەزایەتی پەریناز ئیزەدیار له سەر بارودۆخی منداڵانی زبڵگەڕ

خبر آنلاین: ناڕەزایەتی پەریناز ئیزەدیار دژ به ئەندامانی ئەنجومەنی شاری تاران سەبارەت به منداڵانی زبڵگەڕ

یانا: ئازاده سەمەدی: ئێمه به بینینی ڕەنجی منداڵانی زبڵگەڕ ڕانەهاتووین

آپاڕات: تاڵانی منداڵی، منداڵێتی به تاڵانچووی منداڵانی زبڵ به کۆڵ

هەواڵدەری آنا: بەرەنگاربوونەوەی باندەکانی کۆکردنەوەی زبڵ؛ ئیدعایەک که هیچ کات نەسەلمێنرا

ڕۆژنامەی جام جم: هاتنی منداڵان بۆ ناو پرۆسەی کۆکردنەوەی زبڵ

سلامت نیوز: ئاماری تاڵی زبڵگەڕیی منداڵان

اقتصاد آنلاین: 14 هەزار منداڵی زبڵگەڕیی هەڵوەدای زێڕی ڕەش!

ڕۆژنامەی تعادل: منداڵان ئامرازی دەستی مافیای زبڵگەڕی

ڕۆژنامەی مردم سالاری: 89 له سەدی زبڵگەڕان کۆچبەرانی نایاسایین

ڕۆژنامەی مردم سالاری: بڕی داهاتی پەیمانکارانی شارەوانی له منداڵانی زبڵگەڕ چەندەیه؟

ڕۆژنامەی خراسان: هۆشداری سەبارەت به هەڵکشانی ئاماری زبڵگەڕان

میدان: داهاتی پەیمانکارانی شارەوانی له کاری منداڵانی زبڵگەڕ چەندەیە؟

توسعه ایرانی: پشکی 2/4 له سەدی منداڵان له داهاتی 766 ملیاڕد تمەنی زبڵگەڕی

رکنا: به فەرمانێک، بازرگانی گەوره و پڕداهاتی “زبڵگەڕی” ناوەستێنرێت

رکنا: گواستنەوەی منداڵانی زبڵگەڕ بۆ ناو چاڵ و گاراژەکان / منداڵان له پرۆسەی زبڵگەڕی ناسڕدرێنەوه

دیدار نیوز: منداڵیم له ناو زبڵەکاندا به تاڵان دەچێت

توانمندسازی حاکمیت و جامعه: دەسەڵات و دەستڕۆیشتوویی پەیمانکاران و خاوەن بەرژەوەندییەکان له بەڕێوەبردنی پاشماوەی وشک

رویداد 24: داهاتی زۆری زبڵ / ئایا شارەوانییەکان له بوونی منداڵانی زبڵگەڕ بێ ئاگان؟

شرق نیوز: ڕۆژی جیهانیی کاری منداڵ، دیمانه لەگەڵ ڕۆژنامەی شەڕق: تڕاژێدیای کپی منداڵانی زبڵگەڕ

ڕۆژنامەی شرق: تاڵانی منداڵی له بازاڕی 3 هەزار ملیاڕدیی زبڵئازاده سەمەدی: ئێمه به بینینی ڕەنجی منداڵانی زبڵگەڕ ڕانەهاتووین

ایرناپلاس: داهاتی ملیاڕدیی شارەوانی، پەیمانکاران و ئەربابەکانیان له ئیشی منداڵانی زبڵگەڕ